Foto: Peter Nieuwenhuijsen

Dekemahuis Niet toegankelijk voor publiek

Dit wit gepleisterde pand was vroeger twee keer zo breed, getuige een oude foto uit circa 1875. Het westelijke deel van het gebouw, de oude stins, werd na 1900 afgebroken.

Het Dekemahuis kreeg zijn naam naar de oudste bekende eigenaar, raadsheer Juw van Dekema. Juw was getrouwd met Cathrijn Hottinga. Zij vermaakte in 1525 het Dekemahuis aan haar dochter Jel Dekema, die met Schelte van Liauckama was gehuwd.

Omstreeks 1600 was Jarich van Ockinga eigenaar. Na de verkoop in 1660 werd het huis door voorname burgers bewoond, zoals de burgemeester van Franeker en enkele hoogleraren aan de Academie. In 1660 werd het interieur van het “blauw gedekte” huis ook beschreven. Het bevatte een ruime hal, een grote opkamer en een kelderskamer op de begane grond. Onder deze bevonden zich twee grote kelders. Er waren vier grote kamers op de bovenverdieping.

In de 18e eeuw was het huis in tweeën gedeeld. Het oostelijke deel kwam in het bezit van Eduard Marius van Beijma, grietman van Franekeradeel, die het huis in 1826 aan de grietenij vermaakte. Sindsdien functioneerde het Dekemahuis als grietenijhuis. In 1892 bevond zich in het vertrek van de secretarie een schouw met kariatiden. Op de stenen kap waren wapens van vroegere bewoners (Liauckama en Hermana) aangebracht.

Het huidige pand, een dwarshuis met zadeldak, is deels onderkelderd. Bij enkele restauraties zijn oude muren van kloostermoppen blootgelegd en de oude kap met de draagconstructie van moerbalken, muurstijlen en sleutelstukken. Het Dekemahuis is nu in tweeën gedeeld. Het wordt particulier bewoond en is te koop: https://sothebysrealty.nl/Franeker/Dijkstraat-5/33882181/tekoop.html .


Afbeeldingen