Foto: Jan Koster

Crackstate Niet toegankelijk voor publiek

State uit 1647, gebouwd voor grietman Johannes Crack door Willem de Keyser, zoon van Hendrick. Gemeentehuis.

In het centrum van Heerenveen valt het statige pand, dat via een brug uit 1775 en een toegangshek uit 1819 te bereiken is, onmiddellijk op. Op de plaats van een voorganger uit 1599 verrees de huidige state. De opdrachtgever was Johannes Crack, grietman van de vroegere grietenij Ængwirden. Hij liet de state in 1647 bouwen. Architect was Willem de Keyser, zoon van de beroemde Amsterdamse architect Hendrick de Keyser.

De vormgeving van de voorgevel herinnert dan ook aan de gevelwanden van de Amsterdamse grachtengordel. De brede gevel met vijf raamvakken is geleed door zes kolossale dorische pilasters. De omlijste ingangspartij krijgt extra aandacht door de halve vensters aan weerszijden. Het hoog opgaand middendeel is versierd met een fronton en klauwstukken. Het wordt door een forse klokkenkoepel bekroond. In de gevel bevinden zich busten van de opdrachtgever Johannes en zijn vrouw Ansck van Lycklama, die in de 18de eeuw zijn geplaatst. Toen is de zaal verbouwd in de Louis XVI-stijl met versiering van slingermotieven op de betimmering.

In 1833 werd het gebouw ingericht als Rechtbank. Toen zijn de, nu nog aanwezige, ramen met grote ruiten geplaatst. Sinds 1952 is in het gebouw het gemeentehuis gevestigd. Bij de restauratie in 1976 is de aanbouw voor het nieuwe stadskantoor gerealiseerd aan de achterzijde van het pand. De authentieke zaal dient nu als trouwzaal.


Afbeeldingen